Sosyal Medya Yasası ile Kimlik Doğrulama Geliyor

Yeni Sosyal Medya Yasası ile Kimlik Doğrulama Geliyor

Türkiye’nin dijital ekosisteminde köklü bir değişim rüzgarı esiyor. Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından duyurulan yeni sosyal medya yasası hazırlıkları, platformların artık eskisi gibi kontrolsüz bir özgürlük alanı olmayacağının sinyallerini veriyor. Özellikle dijital dünyada artan suç oranlarını dizginlemek ve hesap verilebilirliği artırmak amacıyla başlatılan bu çalışma, anonimlik kavramını tamamen ortadan kaldırmayı hedefliyor. Toplumun genel güvenliğini sağlamak ve sanal dünyadaki dezenformasyonu engellemek adına atılan bu adım, kullanıcıların sosyal medya kullanım alışkanlıklarını baştan aşağı değiştirecek bir yapı sunuyor. Bakanlığın üzerinde çalıştığı bu taslak, hem bireysel hakların korunması hem de kamusal düzenin dijital ortamda tesisi için kritik bir dönemeç niteliği taşıyor.

Dijital Sorumluluk ve Anonimliğin Sonu

Yeni düzenlemenin temel felsefesi, gerçek hayatta suç kabul edilen eylemlerin dijital dünyada da aynı yaptırımlarla ve takip mekanizmalarıyla karşılaşmasını sağlamak üzerine kurulu. Adalet Bakanı Akın Gürlek, bir hesap açan her bireyin bu hesabın tüm sorumluluğunu üstlenmesi gerektiğini vurgularken, sahte ve anonim hesapların bu süreci zorlaştırdığını ifade ediyor. Mevcut durumda “itibar suikastı” olarak tanımlanan ve kişilerin haklarına saldırı niteliği taşıyan içeriklerin anonim hesaplar üzerinden kolayca yayıldığına dikkat çekiliyor. Yeni yasa ile birlikte, her hesabın arkasında gerçek bir kimliğin bulunması zorunlu hale gelecek. Bu durum, özellikle “klavye delikanlılığı” olarak bilinen ve kişilerin kimliklerini gizleyerek başkalarına hakaret etmesi veya suç işlemesi durumunun önüne geçecek en büyük engel olarak görülüyor.

Kimlik ve Telefon Doğrulama Zorunluluğu

Hazırlanan taslağın en çok tartışılan ve dikkat çeken noktası, yeni bir hesap açarken uygulanacak olan sıkı doğrulama yöntemleri. Artık sadece bir e-posta adresiyle profil oluşturma dönemi sona eriyor. Kullanıcıların platformlara erişebilmesi için Türkiye Cumhuriyeti kimlik bilgileri ve güncel cep telefonu numaraları ile sistem üzerinden onay almaları gerekecek. Bu doğrulama mekanizması, dijital ayak izinin doğrudan gerçek kimliklerle eşleşmesini sağlayacak. Böylece, sanal ortamda işlenen bir suçun failinin tespit edilmesi anlık bir süreç haline gelecek. Bakanlık, bu yöntemin sadece suçluları bulmak için değil, aynı zamanda masum kullanıcıların dijital güvenliğini sağlamak için de bir kalkan görevi göreceğini belirtiyor.

Çocukları Korumaya Yönelik Yaş Sınırı

Yeni yasada üzerinde durulan bir diğer hayati konu ise çocukların dijital dünyadaki güvenliği. Ailelerden gelen yoğun talepler doğrultusunda, sosyal medya platformlarına erişim için 15 yaş sınırı getiriliyor. 15 yaşın altındaki bireylerin bu platformlarda hesap açması tamamen engellenecek. Bu düzenleme ile çocukların gelişim çağında maruz kalabilecekleri siber zorbalık, istismar ve uygunsuz içeriklerden korunması amaçlanıyor. Bakanlık, sosyal medyanın çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerini minimize etmek adına bu yaş sınırının esnetilmeyeceğini ve denetimlerin çok sıkı tutulacağını ifade ediyor. Ailelerin bu konudaki hassasiyeti, yasanın bu maddesinin şekillenmesinde en belirleyici faktörlerden biri oldu.

Yurt Dışındaki Vatandaşlar İçin Pasaport Onayı

Düzenlemenin kapsamı sadece ülke sınırları içinde yaşayanlarla sınırlı kalmıyor. Dünyanın neresinde olursa olsun Türk vatandaşlarının kullandığı sosyal medya hesaplarının da bu sorumluluk altına girmesi hedefleniyor. Yurt dışında yaşayan vatandaşlar, sosyal medya hesaplarını doğrulamak için pasaport bilgilerini ve bulundukları ülkedeki iletişim bilgilerini kullanmak zorunda kalacaklar. Bu adım, Türkiye’ye yönelik yurt dışı kaynaklı dezenformasyon faaliyetlerinin ve itibar suikastlarının önüne geçmek için stratejik bir hamle olarak değerlendiriliyor. Coğrafi konum fark etmeksizin tüm kullanıcıların yasal bir çerçeveye dahil edilmesi, dijital adaletin sağlanmasında büyük bir rol oynayacak.

Yeni Düzenlemenin Getireceği Temel Değişiklikler

Yeni yasa tasarısının hayata geçmesiyle birlikte dijital dünyada bizi bekleyen ana maddeler şunlardır:

• Kimlik ve Telefon Onayı: Her yeni ve mevcut hesap için kimlik bilgileri ile telefon numarasının sisteme tanımlanması zorunlu olacak.
• 15 Yaş Sınırı: Çocukların sosyal medya platformlarındaki varlığı yaş filtresi ile sıkı bir şekilde denetlenecek.
• Anonim Hesapların Tasfiyesi: Belirlenen geçiş sürecinde doğrulanmayan tüm sahte ve anonim hesaplar sistemden silinecek.
• Hukuki Sorumluluk: Yapılan her paylaşım, kullanıcının gerçek kimliğiyle doğrudan ilişkilendirilecek ve hukuki süreçler bu veriler üzerinden yürütülecek.
• Pasaport ile Doğrulama: Yurt dışındaki kullanıcılar pasaport verileriyle sisteme dahil edilecek.

Geçiş Süreci ve 2026 Hedefi

Adalet Bakanlığı, bu devasa dönüşümün bir anda gerçekleşmeyeceğini, hem kullanıcıların hem de platform sağlayıcılarının uyum sağlayabilmesi için bir takvim belirlendiğini açıkladı. Yeni sosyal medya yasasının 2026 yılına kadar tam kapsamlı olarak yürürlüğe girmesi hedefleniyor. Yasa resmiyet kazandıktan sonra mevcut kullanıcılar için belirli bir geçiş süreci tanınacak. Bu süre zarfında hesaplarını gerçek bilgileriyle doğrulamayan kişilerin profilleri erişime kapatılacak. Bakanlık, bu süreci şeffaf bir şekilde yürüteceğini ve kullanıcıların mağdur olmaması için gerekli bilgilendirmelerin yapılacağını belirtiyor. Sosyal medyanın bir “kuralsızlık alanı” olmaktan çıkıp yasal sorumlulukların olduğu bir platforma dönüşmesi, Türkiye’nin dijital geleceği için yeni bir milat olacak gibi görünüyor.